Hatice Şimşek


2.El Otomobil Fiyatları Neden Birden Yükseldi?

Çınar Kırşehir Gazetesi Köşe Yazarı


2.El Otomobil Piyasası

2.El Otomobil Fiyatları Neden Birden Yükseldi?

Türkiye’de 2.el otomobiller son 20 yılın en yüksek fiyat artışını yaşıyor. 2.el piyasasında açıklanan verilere göre Aralık 2019 da fiyatı 50.000 TL olan aracınşu ankifiyatı 66.000 TL iken, temmuz ayında 2019 un aynı ayına göre yüzde 66, bir önceki aya göre yüzde 31 artış gösterdi. 2.el otomobil piyasası 7 aylık dönemde 1 milyon 178 bin 81 adete ulaştı. Temmuz ayında 2.el binek ve hafif ticari araç pazarında 238 bin 614 adet satış gerçekleşirken fiyatlar temmuzda bir önceki aya göre yüzde 7,5 ve geçen yılın aralık ayına göre yüzde 32,2 artmıştır. İlana çıkan araçların yüzde 65’i satılmıştır. Segment bazında ele alınırsa pazarın lideri 87 bin 810 adetlik satış ve yüzde 43,7 pay ile C segmenti olmuştur. C segmenti Türkiye’de en çok tercih edilen aileye hitap eden araçlardır. Fiat Egea, Renault Megane, Ford Focus ve Opel Astra C segmentine örnek verilebilir. 
Koronavirüs ile üretimleri durduran otomobil fabrikalarının piyasaya 0 km araç sürememesi nedeni ile 2.el otomobiller kıymetlenmiş, dolayısıyla fiyat artışları yaşanmıştır.Aslında koronavirüs öncesinde de artmaya başlayan 2.el otomobilfiyatlarıkorona virüsledaha da ivme kazanmıştır. Bulaş riskinin otobüs, minibüs gibi toplu taşıma araçlarındayüksek olması, benzin ve gaz fiyatlarındaki düşüşlerden dolayı seyahatlerin bireysel kullanılan araçlarla sağlanmasına etki etmiştir.
Öte yandan 2.el araçlara kamu bankalarının taşıt kredisi faiz oranları düşürmesi ile araç satışları yoğunlaşmıştır. Faiz oranlarındaki düşüşten faydalanmak isteyenler ve bu hareketliliği fırsata çevirenler galeri işinde olmasa bile araç alım ve satımları gerçekleştirmişlerdir. Birçok kişinin 2.el araç alıp satması ve bundan nemalanması ile 2.el araçların fiyatı 0 km araçların fiyatının önüne geçmesine neden olmuştur.
2.el araçlarda araç alım ve satım işiniticari faaliyet olarak yapan, galericilik mesleğinde bulunanlar bu durumdan bir miktar hoşnutsuz kalmıştır. Elbette mesleğiticari olarak ifa etmeyenlerin de el altından bu sektörde yer alıp alım satımdan yüksek karlar elde etmesi ve kazancın vergisini vermemesihiç de istenmediğimizkayıtsız ekonomiye destek vermektedir. Galericiler ise dükkân kirası, faturalar, lojistik ve personel giderleri gibi masraflarla faaliyetlerini sürdürmektedir. Öte yandan satış sonrası bayi ya da galerinin bir sorunla karşılaşılması durumunda destek sunması olması gerekendir, harici durumlarda muhatap bulunamaması alıcıyı kaygılandırmaktadır. Ticaret Bakanlığı ise bu durumu sistemli hale getirmek için asıl işi galericilik olmayanların sıyrılması ve bu işi meslek edinmiş kişilere araç alım satım faaliyetlerininyetkilendirilerek yapılmasıyla ilgili yetki belgesi ve mesleki yeterlilik belgesi alma zorunluluğu getirmiştir. 
Bu yönetmeliğe göre 1 Eylül itibariyle yetki belgesi ve mesleki yeterlilik belgesi olmayanlar araç alım satım işini yapamayacak ve galericiler sattıkları araçlara garanti verecek.Bireysel olarak ise yılda en fazla 3 adet araç satım yapılabilmekte. Mesleki yeterlilik belgesi odalardan, yetki belgesi ise belediyelerden alınmaktadır. Araç kiralama şirketleri aldıkları sıfır araçları en az 1 yıl sonra satabilecekler. Yönetmeliğin galericiler açısından olumsuz tarafı diyebileceğimiz konu ise galeri binasının ticari alanının 80 metrekare büyüklüğe ve 3 metre yüksekliğe sahip olmasıdır. Bu özellikleri taşıyan işyerlerinin oldukça az olması dikkat çekmektedir.
2.El Otomobil Fiyatları Düşer Mi?

Şu an 2.el piyasa ciddi anlamda bir doygunluk yaşamaktadır. Alım ve satımadetinin çokluğu, fiyatların tavan yapması, satılacak ve alınacak aracın bulunamaması böyle bir sonuca ulaşmamızı sağlıyor.Dolayısıyla piyasadaki bu hareket normal şartlarda fiyatların aşağıya çekilmesine neden olabilir. Bununla birlikte 0 km araçların bayilerde tükenmeye yakın olması ya da araç bulunamaması, eylül ayında 0 km araç bulunurluğununve bazı marka araçlarınise 2021 itibariyle ülkeye giriş yapmasının beklenmesi bir süre daha 2.el otomobil piyasasının hareketli geçeceğine işaret etmektedir. 0 km araç varlığının yeterli seviyeye gelmesiyle piyasadaki dengenin sağlanması 2.el araç fiyatlarının uygun rakamlarda olması beklenmektedir. Bir diğer açıdan bakıldığında 2.el piyasasında yüksek karlar olduğunu gören distribütörler ve 0 otomobil bayilerinin 2.el araç satışına başlamasının da piyasayı yükselttiği düşünülmektedir. 

ÖTV İndirimi Gelecek Mi?

Halen araç alımı için uygun zamanınÖTV indiriminin gelmesiyle olacağını düşünen ve bu indirimi bekleyen bir kesime ise cevap Otomotiv Yetkili Satıcıları Yönetim Kurulu Başkanı Murat Şahsuvaroğlu’ndan geldi.2020 yılı içerisinde ÖTV indirimini beklemediklerini ifade etmiştir.Gerekçe olarak ise satışların ve piyasanın oldukça hareketli olmasıÖTV’ninşu an için gereksiz olduğu belirtilmiştir.
2.El Araçlar Alım ve Satımda TaşıtTakas Sistemi 

Resmî gazetede yayımlanarak zorunlu hale gelen TaşıtTakas sistemi 2.el araç alış ve satışında güvenli ödeme sistemi dönemini hayata geçirmiştir.
TaşıtTakas Sistemi Nedir? Ne İşe Yarar? Avantajları Nelerdir?
Takasbank ve Noterler Birliği ortak çalışması ile hazırlanan TaşıtTakas sistemi, alıcı ve satıcılara güvenli çalışma prensibi sunan, nakit taşıma riski bulundurmayan, hızlı ve düşük maliyet içeren, eş zamanlı para transferi sağlamaya yönelik bir programdır. TaşıtTakas web sitesi ve mobil uygulama ile programın kullanımı mümkündür. 
Alıcı ve satıcı önce www.tasittakas.com.tr ye giriş yaparak bilgilerini oluşturur, sistem alıcı ve satıcıyı eşleştirir, alıcı Takasbank’ın Iban numarasına araç bedelini yatırır son olarak Noterde tescil işlemi gerçekleştikten sonra araç bedeli satıcının hesabına komisyon bedeli düşülerek aktarılır. Şu an için 10 TL Noterler Birliği’nin payı olmak üzere toplamda 15 TL komisyon alınmaktadır. Satıcıya araç bedeli aktarılırken, EFT ücreti rakamın içinden alınır.